Obchody 106. rocznicy Bitwy pod Janowem oraz Dni Janowa
W dniu dzisiejszym w miejscowości Kizielany odbyły się uroczyste obchody upamiętniające historyczne zwycięstwo 13. Pułku Ułanów Wileńskich nad kawalerią bolszewicką w Bitwie pod Janowem
Wydarzenie to, stanowiące jeden z fundamentalnych elementów tożsamości historycznej naszej gminy oraz całego regionu Podlasia, połączone zostało z oficjalnym otwarciem tegorocznych Dni Janowa. Uroczystości zostały objęte zaszczytnym Patronatem Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.
Obchody zainaugurowane zostały uroczystą mszą świętą w kościele parafialnym pw. św. Jerzego w Janowie, odprawioną w intencji poległych bohaterów z 1920 roku oraz pomyślności Ojczyzny i jej mieszkańców. Po nabożeństwie uczestnicy oraz poczty sztandarowe udali się do miejscowości Kizielany, gdzie przy pomniku upamiętniającym starcie sprzed 106 lat odbyła się oficjalna część manifestacji patriotycznej.
W tegorocznych obchodach udział wzięli licznie zgromadzeni mieszkańcy, rodziny żołnierzy walczących w wojnie polsko-bolszewickiej, a także przedstawiciele Wojska Polskiego oraz władz państwowych i samorządowych.
Wśród zaproszonych gości znaleźli się m.in. Wicemarszałek Województwa Podlaskiego Wiesława Burnos, Członek Zarządu Powiatu Sokólskiego Bożena Jolanta Jelska-Jaroś, radni Powiatu Sokólskiego oraz Dyrektor Wydziału Ochrony Środowiska i Architektury Starostwa Powiatowego w Sokółce Agnieszka Kowalewska.
Szczególny charakter nadała obecność delegacji kultywujących tradycje kawaleryjskie, w tym członków Wileńskiego Klubu Rekonstrukcji Historycznej „Garnizon Nowa Wilejka”, którzy od lat dbają o zachowanie pamięci o dziedzictwie 13. Pułku Ułanów Wileńskich.
Przypomnijmy, iż 25 lipca 1920 roku 13. Pułk Ułanów Wileńskich, realizując forsowny marsz z Kamionki Starej w kierunku Janowa, podjął zadanie ubezpieczenia skrzydła piechoty wycofującej się z Sokółki na Białystok. Na zachód od Janowa, w rejonie miejscowości Kizielany, Trofimówka oraz Wyłudki, polscy ułani starli się z trzykrotnie silniejszymi siłami jazdy rosyjskiej III Korpusu Konnego Gaja. W wyniku zaciętych walk na lance i szable wróg poniósł poważne straty, a dowodzący pułkiem ppłk Butkiewicz śmiertelnie ranił sowieckiego dowódcę 15. Dywizji Kawalerii – Ujedowa. Zwycięstwo to realnie wpłynęło na opóźnienie pochodu wojsk bolszewickich na zachód.
Oficjalnego powitania zgromadzonych dokonał Wójt Gminy Janów Jerzy Pogorzelski, który w swoim przemówieniu podkreślił wagę lokalnych wydarzeń historycznych w kontekście globalnego sukcesu, jakim była Bitwa Warszawska, oraz odniósł się do współczesnej sytuacji geopolitycznej:
„Spotykamy się dziś w miejscu szczególnym. Na ziemi, która ponad sto lat temu była świadkiem odwagi, poświęcenia i odpowiedzialności za los odradzającej się Rzeczypospolitej. [...] Wojna za naszą wschodnią granicą pokazuje, jak wielką wartością pozostają wolność, niepodległość i bezpieczeństwo, dlatego powinniśmy doceniać wysiłek wszystkich, którzy stoją dziś na straży naszej Ojczyzny.” - powiedział Wójt Gminy Janów, Jerzy Pogorzelski.
Głos zabrała również Wicemarszałek Województwa Podlaskiego Wiesława Burnos, składając szczególne podziękowania Państwu Błaszko za utworzenie i udostępnienie miejsca pamięci na prywatnych gruntach. Nawiązując do osobistych tradycji rodzinnych i pamięci o swoim dziadku Stanisławie Olszewskim – uczestniku walk 1920 roku – wskazała na moralny obowiązek współczesnych pokoleń do głoszenia prawdy o bohaterstwie mieszkańców małych ojczyzn.
W imieniu władz powiatowych głos zabrała Członek Zarządu Powiatu Sokólskiego Bożena Jolanta Jelska-Jaroś, wyrażając satysfakcję z rosnącej z roku na rok frekwencji uczestników uroczystości. Następnie odczytała ona list okolicznościowy skierowany do organizatorów i mieszkańców przez Sekretarza Stanu Adama Andruszkiewicza w imieniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Karola Nawrockiego, w którym podkreślono:
„Niech pamięć o bohaterach Bitwy pod Janowem pozostanie trwałym zobowiązaniem do odpowiedzialnego budowania przyszłości Rzeczypospolitej Polskiej.
Ceremonię przy pomniku w Kizielanach zakończono odczytaniem uroczystego Apelu Poległych, po którym Kompania Honorowa oddała salwę honorową.
Przybyłe delegacje władz państwowych, samorządowych, formacji mundurowych oraz organizacji społecznych złożyły wieńce i kwiaty, oddając cześć obrońcom Ojczyzny.
Po zakończeniu uroczystości rocznicowych uczestnicy udali się do Parku Miejskiego w Janowie, gdzie nastąpiło oficjalne otwarcie Dni Janowa, stanowiących radosną kontynuację święta naszej lokalnej społeczności.
Wójt Gminy Janów składa serdeczne podziękowania wszystkim instytucjom i osobom zaangażowanym w organizację i uświetnienie tegorocznych obchodów, w szczególności: Dowództwu 18. Batalionu Rozpoznawczego, KIELECKI OCHOTNICZY SZWADRON KAWALERII im. 13. Pułku Ułanów Wileńskich , Staroście Sokólskiemu Piotrowi Rećko wraz z Zarządem Powiat Sokólski (współorganizatorowi wydarzenia), Samorządowi Województwo Podlaskie (Partnerowi wspierającemu) oraz Fundatorom pomnika.
